Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Κυριακή 13 Νοεμβρίου 2016

ΤΑΣΟΣ ΧΑΛΚΙΑΣ

ΤΑΣΟΣ ΧΑΛΚΙΑΣ:Ο μουσικός που συνδέθηκε όσο κανείς με το ηπειρώτικο μοιρολόι

Όταν δάκρυζε το κλαρίνο...

Στις 12 Αυγούστου 1992, έφυγε από τη ζωή ο Τάσος Χαλκιάς, ένας από τους σημαντικότερους εκπροσώπους της ηπειρώτικης μουσικής και της δημοτικής μουσικής εν γένει, ο μουσικός που συνδέθηκε όσο κανείς με το ηπειρώτικο μοιρολόι. Ο Τάσος Χαλκιάς, το μικρότερο από τα πέντε παιδιά του Πολυχρόνη Χαλκιά, γεννήθηκε στη Γρανιτσοπούλα Ιωαννίνων το 1914. Σε ηλικία μόλις τεσσάρων ετών έχασε τον πατέρα του. Δύο χρόνια μετά η μητέρα του του αγόρασε ένα κλαρίνο από περιπλανώμενο πωλητή και σχεδόν έμαθε μόνος του να ...
παίζει χωρίς να γνωρίζει να διαβάζει παρτιτούρα. Έπειτα από περιπέτειες και αποσπασματική μαθητεία στα αδέλφια του (όλοι μουσικοί) έγινε δεκτός στην περίφημη Κομπανία των «Χαλκιάδων» -ήταν τότε 17 ετών. Η «Κομπανία», το καλοκαίρι έπαιζε στα πανηγύρια της Ηπείρου, ενώ τον χειμώνα ήταν εγκατεστημένη στην Αθήνα, στον Βοτανικό.Πολέμησε στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και τραυματίστηκε. Το 1941 σε γερμανικό βομβαρδισμό σκοτώθηκαν η γυναίκα και τα δύο του παιδιά. Τότε εκείνος εντάχτηκε στην Αντίσταση και πολέμησε από τις γραμμές του ΕΛΑΣ. Μεταπολεμικά, η Κομπανία των Χαλκιάδων επανασυστάθηκε και περιόδευσε στα πανηγύρια της χώρας, ενώ άρχισε και να δισκογραφεί στην Columbia. Σύντομα η φήμη του Τάσου Χαλκιά ξεπέρασε τα όρια της Ηπείρου και διαδόθηκε σ' όλη την Ελλάδα. Η κομπανία, εκτός από τον Τάσο, περιελάμβανε και τους δύο αδελφούς του, που ήταν σπουδαίοι μουσικοί: τον Φώτη, που έπαιζε λαούτο και τραγουδούσε και τον Κυριάκο, που έπαιζε βιολί.Τη δεκαετία του 1950 ο Τάσος Χαλκιάς επισκέφτηκε το Κάιρο, όπου γνώρισε μεγάλη επιτυχία. Έπειτα ταξίδεψε στην Αμερική όπου παρέμεινε από το 1958 έως το 1963. Εκεί γνωρίστηκε και με τον θρυλικό κλαρινίστα τζαζίστα Μπένι Γκούντμαν. Με την επιστροφή του στην Ελλάδα, δημιούργησε το 1964 νέο «οικογενειακό» συγκρότημα και εμφανίστηκε σε γνωστά Κέντρα της Αθήνας («Μαυρομμάτη», «Ζούγκλα»,κ.λπ.). Όμως ξανάφυγε για την Αμερική, μένοντας εκεί άλλα τρία χρόνια και σ’ αυτό το διάστημα ηχογράφησε περί τα 180 τραγούδια («Βασιλικέ μου τρίκλωνε», «Έρωτα πανάθεμά σε», «Το παράπονο του τσοπάνου», κ.λπ.). Επέστρεψε στην Αθήνα και το 1970 εμφανίστηκε με τον Διονύση Σαββόπουλο. Το 1972 ανέλαβε τη μουσική του «Αίαντα» που ανέβασε το ΚΘΒΕ. Δέκα χρόνια αργότερα, ανέλαβε τη διοργάνωση των τριών συναυλιών στο Θέατρο Λυκαβηττού για να τιμηθούν τα 125 χρόνια των «Χαλκιάδων», στις οποίες μετείχαν όλοι «οι δυνάμενοι φέρειν όπλα» συγγενείς του. Στη διάρκεια της σταδιοδρομίας του έπαιξε σε δεκάδες δίσκους και ηχογράφησε εκατοντάδες μουσικούς σκοπούς (για την Ακαδημία Αθηνών, το Γ΄ Πρόγραμμα και τη δισκογραφία).Ο Τάσος Χαλκιάς αντιπροσώπευε μια «σχολή» παιξίματος του ηπειρώτικου κλαρίνου, ένα παίξιμο που το χαρακτήριζε το λιτό και δωρικό ύφος, σε αντίθεση με το γενικώς γρήγορο, περισσότερο «διακοσμημένο» και τεχνικό παίξιμο άλλων μεγάλων οργανοπαικτών. Τα τελευταία χρόνια της ζωής του, λόγω καρδιακών επεισοδίων και πνευμονικών οιδημάτων, είχε αποχωριστεί το τελευταίο κλαρίνο του (το οποίο μετά τον θάνατό του κατατέθηκε στο «Μουσείο Ελληνικών Λαϊκών Οργάνων»). Στους LP δίσκους του περιλαμβάνονται: «Το κλαρίνο του Χαλκιά» (1967), «Ηπειρώτικος γάμος» (1973), «Τούρκοι βαστάτε τ’ άλογα» (1975), «Ηπειρώτικο γλέντι» (1976), «Ήπειρος» (1976), Τάσος Χαλκιάς: «Great Solos 4: Κλαρίνο» (1977), «Τα Ηπειρώτικα» (1982), «Ο Τ. Χαλκιάς και το κλαρίνο του, Νο 3» (1984), «Αθάνατα κλαρίνα» (1984), «Τ. Χαλκιάς» (1992).Πέθανε από παθολογικά αίτια. Σύμφωνα με τα ηπειρώτικα παλιά έθιμα και σύμφωνα με επιθυμία του, στην τελετή της ταφής του ομάδα από τριάντα κλαρινίστες συναδέλφους του έπαιξαν ένα ηπειρώτικο μοιρολόι πάνω από τον τάφο του.

artinews
ΝΕΑ ΑΠΟ ΤΑ ΓΙΑΝΝΕΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΗΠΕΙΡΟ 13-11-2016

Τρίτη 5 Μαΐου 2015

ΓΙΑ ΕΝΑΝ ΦΙΛΟ

Στον Πάνο Γεραμάνη (Δέκα χρόνια απουσίας)


«Ακούτε την Ελληνική Ραδιοφωνία Δύο. Είναι η εκπομπή «Λαϊκοί Βάρδοι» με τον Πάνο Γεραμάνη. Στην τεχνική επιμέλεια σήμερα είναι ο…»…
Συμπληρώθηκαν δέκα χρόνια από τη μέρα (30 Απρίλη του 2005) που σίγησε πρόωρα και για πάντα, η αργή και ήρεμη φωνή του Πάνου Γεραμάνη. Του εξαιρετικού δημοσιογράφου-ερευνητή και ανθρώπου  που δίχως να καταβάλλει κάποια ιδιαίτερη προσπάθεια κατάφερε να βρει μια θέση στην καρδιά όσων αγαπούν το λαϊκό τραγούδι και το ποδόσφαιρο, αλλά και όσων κάνουν πράξη τη θεώρηση που λέει ότι το νόημα της ζωής κρύβεται μερικές φορές πίσω από απλές μικρές καθημερινές απολαύσεις, όπως μια παρέα φίλων γύρω από ένα τραπέζι με καλό φαγητό και κρασί, που η σκοτοδίνη της κυνικής καθημερινότητας τις περισσότερες φορές μας εμποδίζει να συναντήσουμε.
Παραχωρούμε το λόγο στους φίλους του. Σε αυτούς που είχαν το προνόμιο να γνωρίσουν από κοντά και να μοιραστούν με τον Πάνο χρόνο και συναισθήματα, τις Παρασκευές στην ταβέρνα του Χαμηλού, στον Κολωνό και άμα τη απουσία του σκάρωσαν τους παρακάτω στίχους, πάνω στο ρυθμό του γνωστού τραγουδιού του Γιάννη Παπαϊωάννου «Τον Χάρο τον αντάμωσαν».
Ο Χάρος σαν αντάμωσε τον Πάνο Γεραμάνη,
του λέει: «Σε τοποθέτησα στην πτέρυγα Τσιτσάνη
αλλ’ άμα θέλεις διάλεξε Μουράτη στραβοκάνη
μια κι είσαι γαύρος ζωντανός, καλό παιδί τζιμάνι».
«Άσε ρε Χάρε να χαρώ τ’ αρχαίο τρίλημμά μου
να ‘χω κιλά για να μου λέν’ αφέντη κι άρχοντα μου
σαν πίνω απ’ το καλό κρασί στα στέκια τα δικά μου
οπού ‘χει τις Παρασκευές συλλείτουργο η καρδιά μου.
Να μη μετράς τις Κυριακές που βλέπω τους Ριβάλδους
ούτε τα ψυχο-Σάββατα που κελαηδώ για βάρδους
τον Στέλιο και τον Πρόδρομο για βάζελους και γαύρους
για Πράσινους και Βένετους, για Κίτρινους και Μαύρους.
Δευτέρα ως Πέμπτη μη γυρνάς σε λαϊκά σοκάκια
να παίρνεις ταξικούς νεκρούς από τα Κολωνάκια
να κάνεις ρεκτιφιέ χαφιέ και πάντα τον μαλάκα
για το δρεπάνι που κρατάς να λες πως κάνεις πλάκα.
Αυτό ‘ναι το κοντράτο μας κακόχρονο που να ‘χεις
μέρα Λαμπρής στην Πρέβεζα καριόλη να την πάθεις
μια κι είσαι χώμα και νερό Πρωτομαγιά θα μάθεις
πως ήμουν πάντα νικητής της ταξικής μου μάχης.*

Ένα απόσπασμα από τον επίλογο του Βασίλη Καρδάση στο βιβλίο του «ΠΑΝΟΣ ΓΕΡΑΜΑΝΗΣ, Σε δρόμους λαϊκούς» (εκδόσεις ΑΓΚΥΡΑ, 2010):
"(…) Ψηλός, ογκώδης, πλην όμως αεικίνητος, με αγαθά αισθήματα και περισσή ανιδιοτέλεια. Γι’ αυτό και παρέμεινε πάντοτε αγαπητός και μοναδικός στους ανθρώπους που τον γνώρισαν, είτε ήρθαν σε επαφή μαζί του. Προσηνής ακόμη και στους αγνώστους που τον πλησίαζαν για να χαρούν μια χειραψία μαζί του, (φιλικός στο έπακρο, σε βαθμό που έζησε τους χρόνους του χωρίς να κάνει εχθρούς, με αίσθηση του χιούμορ, ίσαμε να προσφέρεται αφειδώς στα πειράγματα των συναδέλφων του, περιζήτητος στις παρέες των απανταχού ξενύχτηδων, και γαλαντόμος απέναντι σε όλους μέχρι εξαντλήσεως του μηνιαίου μισθού.
Άνθρωπος του έξω ήταν ο Γεραμάνης. Μια απέραντη κοινωνική συναναστροφή, για τους πολλούς φίλους, για τις παρέες, για τους συνεργάτες. Ένα συνεχές ρεπορτάζ που δεν τέλειωνε ποτέ, να ερευνά, να παρατηρεί, να διερωτάται, να ψάχνει για ανθρώπους και πράγματα. Το σπίτι ήταν η εστία του έρωτα και της αγάπης για τη Ναυσικά του. Εκεί επέστρεφε πάντα, σαν τη μέλισσα που γυρίζει και γεύεται τους ανθούς για να γυρίσει στην κυψέλη φορτωμένη πλούτο. Μόνο που ο πλούτος του Πάνου δεν ήταν υλικός, δεν είχε σχέση με την προμήθεια του χρήματος. Ήταν πλούτος ψυχής, ευφορία γνώσης, γενναιότητα καρδιάς. Ποτέ δεν υπήρξε δούλος των υλικών απολαύσεων, το χρήμα ήταν γι’ αυτόν το ενδιάμεσο απαραίτητο για την ικανοποίηση των ελάχιστων αναγκών. Το συχνότερο ήταν ο μισθός να γίνεται θυσία στον βωμό της ταβέρνας και του κουτουκιού, σε άφθονα κεράσματα. Προς το τέλος του μήνα, το προσφιλές ερώτημα στη Ναυσικά ήταν: «Ναυσικούλα, έχεις τίποτα στο πορτοφόλι σου;»(…)

Όσοι τον γνωρίσαμε από τα ερτζιανά ή τα γραφτά του στον τύπο θα  θυμόμαστε έναν σοβαρό και μετρημένο στις εκφράσεις του, ευγενικό, καλοσυνάτο γίγαντα ―στο δέμας και τη γνώση― με καρδιά μικρού παιδιού. Ο Πάνος Γεραμάνης με το έργο που μεθοδικά δημιούργησε επί δεκαετίες, διαφυλάσσοντας και αναδεικνύοντας ένα τεράστιο κεφάλαιο της πολιτιστικής μας κληρονομιάς, έβαλε χωρίς να το ξέρει τη σφραγίδα του στην ταυτότητά μας. Το κενό της απουσίας του δεν αναπληρώνεται. Είθε το έργο του να βρει την θέση που του αξίζει και να γίνει κτήμα του λαού, για τον οποίο νοιαζόταν και υπήρχε ο Πάνος Γεραμάνης, σαν άξιο παιδί του.
* Οι στίχοι και οι φωτογραφίες από το ίδιο βιβλίο.
 
Οικοδόμος 4-5-2015

Τετάρτη 25 Φεβρουαρίου 2015

Δευτέρα 2 Φεβρουαρίου 2015

ΓΙΑΤΙ ΚΛΑΙΝΕ ΣΤΑ ΤΖΟΥΜΕΡΚΑ



ΤΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΓΕΦΥΡΙ ΤΗΣ ΠΛΑΚΑΣ ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ ΠΙΑ

   Μαύρη μέρα ξημέρωσε στα Τζουμέρκα την Κυριακή 1η φλεβάρη του 2015. Το ιστορικό, μοναδικό των Βαλκανίων, μονότοξο, γεφύρι της Πλάκας « έπεσε».
   Θύμα και αυτό της πολιτικής που εφαρμόζεται όλα τα προηγούμενα χρόνια. Δεν αναφερόμαστε μόνο στην τελευταία μνημονιακή πενταετία, που πραγματικά μειώθηκαν, με κυβερνητικές αποφάσεις, πάνω από 50%  οι χρηματοδοτήσεις στο Υπουργείο Πολισμού με παράλληλη μείωση του αναγκαίου επιστημονικού προσωπικού. Με τις απάνθρωπες και αντιλαϊκές πολιτικές που εφαρμόστηκαν, πρώτα κατέρρευσαν οι εργαζόμενοι και τα φτωχά λαϊκά στρώματα και τώρα πήραν σειρά τα ιστορικά μνημεία.
   Δεν ευθύνεται μόνο η τελευταία πενταετία αλλά και προηγούμενα που  εφαρμόζονταν οι καπιταλιστικές πολιτικές στην Ελλάδα. Το βασικό κριτήριο ήταν και είναι να χρηματοδοτείται μόνο ότι αποφέρει κέρδος στους ιδιώτες, τα έργα βιτρίνας και τα έργα που θα φέρουν κομματική πελατεία. Δόθηκαν πολλά χρήματα τόσο από τα Ελληνικά ταμεία αλλά και από διάφορα προγράμματα.
   Για το γεφύρι της Πλάκας υπήρξε μόνο συνειδητή αδιαφορία και εγκατάλειψη. Προς το Υπουργείο έγιναν πολλές παρεμβάσεις, τουλάχιστον την τελευταία 15ετία, το 2004 από την Πανηπειρωτική Συνομοσπονδία Ελλάδας, από την Ομοσπονδία Τζουμερκιωτών, από την Υπηρεσία Νεώτερων Μνημείων Ηπείρου, από την Περιφέρεια Ηπείρου το 2005 και από άλλους τοπικούς φορείς.
   Η Λαϊκή Συσπείρωση Κεντρικών Τζουμέρκων εκφράζοντας την αγωνία των κατοίκων της περιοχής που έβλεπαν κάθε μέρα τα αποτελέσματα της εγκατάλειψης του αγαπημένου τους μνημείου, είχε ζητήσει από την αρχή, να γίνουν από την πολιτεία όλες οι αναγκαίες ενέργειες για να μην καταστραφεί το γεφύρι. Οι κάτοικοι της περιοχής ήταν έντονα συναισθηματικά δεμένοι με το γεφύρι, το βάζαν ακόμα και πάνω από το σπίτι τους.
   Η ανακατασκευή που πρόκειται να γίνει όπως ανακοινώθηκε, που σίγουρα πρέπει να γίνει, δεν θα αποκαταστήσει την ιστορικότητα του γεφυριού, θα θυμίζει σίγουρα την πλούσια ιστορία του. Θα καταγράφει όμως ιστορικά και την εγκατάλειψη και τις πολιτικές ευθύνες των μέχρι σήμερα κυβερνήσεων.
   Επειδή πολύς λόγος γίνεται, ότι φταίνε τα ακραία καιρικά φαινόμενα, που πράγματι υπήρχαν, αλλά δεν ήταν για πρώτη φορά στον Άραχθο, να ξεκαθαρίσουμε κάποια πράγματα.
   Στην περιοχή μας κυρίαρχο επάγγελμα ήταν και είναι ακόμη οι μαστόροι, που έχουν χτίσει την μισή Ελλάδα, η εμπειρία τους, (επιστήμη), λέει ότι κανένα κτίσμα, πολύ περισσότερο τα γεφύρια, δεν χτίζεται για να πέσει στις πρώτες δυσκολίες και στα φυσικά φαινόμενα. Καμία γέφυρα δεν έπεσε μέχρι τώρα όσες μπόρες και κατακλυσμούς και αν έγιναν, μόνο όσα εγκαταλείφθηκαν στην τύχη τους.
   Ο λαός και οι κάτοικοι της περιοχής πρέπει να βγάλουν τα συμπεράσματά τους και να αποδώσουν τις ευθύνες σε αυτούς που πρέπει και δεν είναι άλλοι από αυτούς που αποδέχονται και πρόθυμα υλοποιούν τον καπιταλιστικό τρόπο ανάπτυξης.
   Και τέλος επειδή κάποιοι άρχισαν να σκέφτονται ότι τώρα που δεν υπάρχει το γεφύρι μπορούμε να ξαναδούμε την κατασκευή του Υ/Η φράγματος του Αγίου Νικολάου, τους προειδοποιούμε ότι θα βρουν συνολικά μπροστά τους όχι μόνο εμάς αλλά σύσσωμο τον λαό των Τζουμέρκων.

Τζουμέρκα 2 φλεβάρη 2015

Πέμπτη 16 Οκτωβρίου 2014

Ηλιούπολη, θεατρική παράσταση: Ήπειρος και Ξενιτιά



Ηλιούπολη, θεατρική παράσταση: Ήπειρος και Ξενιτιά

 
 (Στα ξένα δε δροσίζει το νερό και το ψωμί πικραίνει!)

Θεατρική παράσταση του Συλλόγου Ηπειρωτών Ηλιούπολης θα πραγματοποιηθεί την Δευτέρα 27 Οκτώβρη 2014 και ώρα 20.00' στο θέατρο του Δημαρχιακού Μεγάρου Ηλιούπολης (Λεωφ. Σοφοκλή Βενιζέλου 114 και Λεωφ. Πρωτόπαπα) 
 Η Ήπειρος της μοναξιάς, της προσμονής, της μετανάστευσης του αγώνα και της προσφοράς
Το πρόγραμμα της παράστασης Ήπειρος και Ξενιτιά 
 (Στα ξένα δε δροσίζει το νερό και το ψωμί πικραίνει!)

Σενάριο: Χρίστος Τούμπουρος 
Σκηνοθεσία: Μαργαρίτα Μαραζοπούλου 

Ηπειρώτικα Τραγούδια 
Άσπρα μου πουλιά
 Εγώ στον ήλιο ορκίστηκα
Ηπειρώτικοι Χοροί Το χορευτικό του Συλλόγου Ηπειρωτών Ηλιούπολης παρουσιάζει: 
Καλώς ανταμωθήκαμαν’
Γιάννη μου το μαντίλι σου
Βαρέθηκα την ξενιτιά
Ξενιτεμένο μου πουλί
Ηπειρώτικο Ξένος εδώ, ξένος εκεί (Τραγουδά: Αναστασία Βελεσιώτη)

Καλωσόρισμα (Μαρία Τούμπουρου)
 Χαιρετισμός: Πρόεδρος Συλλόγου Ηπειρωτών Ηλιούπολης, Δήμαρχος Ηλιούπολης, Εκπρόσωπος Πανηπειρωτικής Συνομοσπονδίας Ελλάδας

Το μαστορόπουλο (Γιώργου Κοτζιούλα) - Δραματοποίηση Απαγγελία: Νίκη Ματσούκα
Μάνα: Στέλλα Λυκογιάννη 
Συμμετέχουν: Παύλος Δήμου Αρχιμάστορας: Κώστας Δήμου

Αλησμονώ και χαίρομαι Τραγούδι:Αναστασία Βελεσιώτη, Δημήτρης Ζήσης, Χρύσα Γερονίκου
Το τραγούδι της ξενιτιάς Απαγγελία: Μαριάνθη Καραδήμα
Τώρα που πας στην ξενιτιά Τραγούδι: Δημήτρης Ζήσης, Αναστασία Βελεσιώτη
Η άφιξη στο άστυ (Μαρία Τούμπουρου) Η θύμηση του παππού Αφήγηση: Χρύσα Γερονίκου
Ο ζωντανός ξεχωρισμός Τραγούδι: Αναστασία Βελεσιώτη, Χρύσα Γερονίκου
Εδώ στην Ήπειρο Παρουσίαση: Μαρία Τούμπουρου Διάλογος: Αθηνά Κριτσιβέλου, Γιώργος Ματσούκας
Να αναστενάξω μάνα μ’ δεν μ’ ακούς Τραγούδι: Γιώργος Χρυσός
Το παιδί στην ξενιτιά Διάλογος: Κατερίνα Κώστα, Γιώργος Χατζηγιάννης
Τώρα στα Ξεχωρίσματα 

Είσοδος Ελεύθερη 
Θα επακολουθήσει Ηπειρώτικο κέρασμα 
Αναρτήθηκε από ΑΕΤΟΣ των ΤΖΟΥΜΕΡΚΩΝ.